17/08/2026 - Y học
Digoxin liều thấp giúp giảm 25% số ca nhập viện do suy tim
Một nhóm bác sĩ tim mạch tại Đại học Groningen (Hà Lan) vừa công bố ba nghiên cứu cho thấy digoxin — thuốc tim mạch đã dùng hàng trăm năm, giá chưa tới 10 xu Mỹ mỗi ngày — khi dùng liều thấp có thể giúp bệnh nhân suy tim giảm đáng kể nguy cơ nhập viện. Trong một thử nghiệm ngẫu nhiên trên 1.000 bệnh nhân tại 43 trung tâm ở Hà Lan (dùng thêm digoxin liều thấp so với giả dược, theo dõi trung bình 3 năm), khi gộp dữ liệu với hai nghiên cứu trước đó thành một phân tích gộp cỡ mẫu lớn hơn, nhóm nghiên cứu ghi nhận số ca nhập viện vì suy tim giảm trung bình 25% ở nhóm dùng digoxin, kể cả khi bệnh nhân đã dùng đủ 4 loại thuốc nền tảng điều trị suy tim hiện nay. Một nghiên cứu thứ ba trên khoảng 600 bệnh nhân cho thấy nhóm phải ngừng digoxin gặp nhiều biến cố hơn rõ rệt trong 6 tuần đầu so với nhóm chưa từng dùng thuốc.
Ở liều thấp, digoxin chủ yếu làm giảm các phản ứng bù trừ có hại của cơ thể (như tăng tiết hormone stress adrenaline) thay vì ép cơ tim co bóp mạnh hơn như liều cao trước đây — đây là lý do được cho là giúp thuốc an toàn và dễ dung nạp. Hiện chỉ khoảng 15% bệnh nhân suy tim còn được kê digoxin dù thuốc rất rẻ; nhóm nghiên cứu kỳ vọng kết quả này có thể góp phần đưa digoxin trở lại phác đồ điều trị chuẩn như một lựa chọn bổ sung cho 4 nhóm thuốc hiện có.
Nguồn:
Thứ tự sinh trong gia đình có liên quan đến nguy cơ mắc nhiều loại bệnh
Phân tích dữ liệu y tế 2003–2024 của hơn 5,1 triệu gia đình có hai con (khoảng 10 triệu anh chị em) tại Mỹ, xem xét 569 chẩn đoán bệnh, đã tìm ra 150 bệnh có liên hệ thống kê rõ rệt với thứ tự sinh. Con đầu lòng có tỷ lệ được chẩn đoán cao hơn ở các bệnh phát triển thần kinh và tâm thần (tự kỷ, tăng động giảm chú ý, rối loạn tic/Tourette, trầm cảm, lo âu) cũng như các bệnh liên quan dị ứng (hen suyễn, viêm mũi dị ứng, dị ứng thực phẩm). Con thứ hai trở đi lại có tỷ lệ cao hơn ở lạm dụng chất kích thích, đau nửa đầu, các vấn đề tiêu hóa như viêm dạ dày, zona thần kinh và một số bệnh khớp.
Với nhóm bệnh dị ứng – hô hấp, nhóm nghiên cứu đưa ra giả thuyết con đầu lòng thiếu sự tiếp xúc sớm với đa dạng vi sinh vật mà các em sau này thường nhận được từ anh/chị lớn mang về nhà — sự tiếp xúc này được cho là quan trọng để hệ miễn dịch học cách "dung nạp" thay vì phản ứng thái quá. Đây là nghiên cứu quan sát trên quy mô lớn nên chỉ cho thấy mối liên hệ chứ chưa chứng minh quan hệ nhân quả, nhưng là dữ liệu hữu ích để minh họa cho bài giảng về các yếu tố môi trường sớm ảnh hưởng đến sức khỏe lâu dài.
Nguồn:
- Birth order may influence your disease risk later in life, study finds (MedicalXpress)
- Older or younger sibling? Birth order may affect health later in life (Euronews)
Gánh nặng ký sinh trùng qua đường thực phẩm trên toàn cầu vẫn còn rất lớn
Một phân tích cập nhật của WHO về 14 bệnh ký sinh trùng xâm nhập lây qua thực phẩm (giai đoạn 2000–2021) ước tính các bệnh này gây ra khoảng 171 triệu ca bệnh và 4,89 triệu năm sống hiệu chỉnh theo bệnh tật (DALY) trên toàn thế giới. Khu vực châu Mỹ chịu gánh nặng lớn nhất, chủ yếu do bệnh Chagas (do trùng roi Trypanosoma cruzi) lây qua thực phẩm; châu Phi đứng thứ hai, phần lớn do động kinh liên quan bệnh ấu trùng sán lợn ở não (neurocysticercosis). Hai tác nhân đóng góp DALY nhiều nhất là sán dây lợn Taenia solium (1,3 triệu DALY) và sán lá gan nhỏ Clonorchis sinensis (0,921 triệu DALY).
Dù gánh nặng toàn cầu nhìn chung đã giảm trong giai đoạn 2000–2021, khu vực Tây Thái Bình Dương lại là ngoại lệ với xu hướng tăng, chủ yếu do bệnh sán lá gan nhỏ. Đây là nhóm bệnh ký sinh trùng thường bị "lãng quên" so với các bệnh truyền nhiễm khác dù ảnh hưởng sức khỏe cộng đồng không nhỏ, phù hợp để minh họa cho phần Sinh học ký sinh trùng và dịch tễ học trong chương trình.
Nguồn:
No comments to display
No comments to display