18/09/2026 - Y học
Thuốc chống động kinh cũ có thể làm chậm một loại u não ác tính nhất ở trẻ em
Nhóm nghiên cứu do Stanford Medicine dẫn đầu phát hiện levetiracetam — thuốc chống động kinh quen thuộc, giá rẻ — làm chậm sự phát triển của u thần kinh đệm cầu não giữa lan tỏa (DIPG), loại ung thư não hiếm gặp nhưng gần như luôn gây tử vong ở trẻ em (300-400 ca/năm tại Mỹ, tỷ lệ sống 5 năm chỉ khoảng 1%). Kết quả công bố ngày 17/09 trên Nature Medicine cho thấy cơ chế tác dụng liên quan đến hoạt động điện của tế bào u, không phải cơ chế chống co giật thông thường của thuốc.
Vì levetiracetam đã được FDA phê duyệt và dùng rộng rãi cho nhiều mục đích khác, việc thử nghiệm lâm sàng bổ sung nó vào phác đồ điều trị DIPG có thể triển khai nhanh hơn nhiều so với phát triển thuốc mới hoàn toàn. Đây vẫn là kết quả tiền lâm sàng/giai đoạn đầu, cần thêm thử nghiệm để xác nhận hiệu quả và liều dùng phù hợp ở bệnh nhân.
Nguồn:
Ung thư mang đột biến p53 "ẩn mình" khỏi hệ miễn dịch bằng cách nào
Gen p53 là "người gác cổng" chống ung thư nổi tiếng nhất, nhưng khi bị đột biến, tế bào ung thư lại tìm được cách để hệ miễn dịch không nhận ra sự bất thường này. Nghiên cứu mới lý giải cơ chế: tế bào ung thư mang đột biến p53 thay đổi những gì chúng "trình diện" trên bề mặt cho tế bào T miễn dịch nhận diện, khiến các đột biến nguy hiểm này trở nên vô hình trước hệ miễn dịch.
Từ đó, nhóm nghiên cứu đề xuất hướng can thiệp: chủ động thay đổi lại các phân tử trình diện trên bề mặt khối u để "lộ diện" đột biến p53, giúp tế bào T dễ dàng phát hiện và tấn công khối u hơn. Hướng đi này có thể mở ra liệu pháp miễn dịch mới cho nhiều loại ung thư mang đột biến p53 — vốn là đột biến phổ biến nhất trong ung thư ở người — nhưng vẫn đang ở giai đoạn nghiên cứu cơ chế, chưa phải liệu pháp lâm sàng.
Nguồn:
Vi khuẩn lên men trong kim chi có thể giúp đào thải hạt vi nhựa khỏi cơ thể
Các nhà khoa học phát hiện một chủng vi khuẩn có nguồn gốc từ kim chi (thực phẩm lên men truyền thống Hàn Quốc) có khả năng bám dính vào các hạt vi nhựa (nanoplastics) trong điều kiện mô phỏng môi trường ruột. Khi gắn kết với vi khuẩn, các hạt nhựa siêu nhỏ này có thể được "mang theo" ra khỏi cơ thể qua đường tiêu hóa thay vì tích tụ lại.
Đây là một hướng nghiên cứu còn sơ khai, mới ở mức thí nghiệm mô phỏng điều kiện ruột (in vitro), chưa phải thử nghiệm trên người. Tuy vậy nó gợi mở khả năng dùng probiotic như một biện pháp giảm gánh nặng vi nhựa tích lũy trong cơ thể — vấn đề sức khỏe môi trường ngày càng được quan tâm.
Nguồn:
Hợp chất do vi khuẩn đường ruột tạo ra từ lựu, óc chó, việt quất giúp bảo vệ niêm mạc ruột
Khi tiêu hóa các thực phẩm giàu polyphenol như lựu, óc chó, việt quất, vi khuẩn đường ruột chuyển hóa chúng thành một hợp chất tự nhiên có khả năng hỗ trợ sửa chữa và bảo vệ lớp niêm mạc ruột. Đây là cơ chế "hậu sinh học" (postbiotic) — sản phẩm chuyển hóa của vi khuẩn có lợi, khác với bản thân vi khuẩn hay chất xơ ăn vào.
Phát hiện củng cố vai trò của polyphenol trong chế độ ăn đối với sức khỏe hệ tiêu hóa, có thể liên quan đến phòng ngừa các bệnh viêm ruột. Nghiên cứu hiện chủ yếu ở mô hình tiền lâm sàng, cần thêm dữ liệu trên người để xác định liều lượng thực phẩm hoặc chế phẩm bổ sung có ý nghĩa lâm sàng.
No comments to display
No comments to display